Bế mạc Liên hoan thơ châu Á – Thái Bình Dương: Thơ ca châu Á đã ‘xông đất’ Việt Nam

Thủ đô của thơ ca
Khi từ Hạ Long về Hà Nội, được chứng kiến cảnh hàng nghìn công chúng Việt đến với thơ tại Văn Miếu – Quốc Tử Giám trong Ngày thơ Việt Nam, nhà thơ gốc Anh hiện sống tại Hồng Kông David McKirdy đã phải thốt lên, “nhìn những gì đang diễn ra ở đây, tôi tin thơ vẫn sống”.
Thời lượng dành cho những vần thơ được cất lên có lẽ đã chiếm chủ đạo trong quỹ thời gian của mỗi đại biểu có mặt tại Việt Nam. Lịch trình kín mít suốt những ngày diễn ra Liên hoan, Ban tổ chức dường như không để trống một phút nào, bên cạnh chương trình Hội thảo và lễ nghi diễn ra vào ban ngày, tất cả các đêm Liên hoan diễn ra đều được dành cho thơ. Hai đêm thơ tại Hạ Long và một Dạ tiệc thơ tại Văn Miếu – Quốc Tử Giám cùng với hai sân thơ trong Ngày thơ Việt Nam 5/2 và một buổi giao lưu với Câu lạc bộ thơ chùa Thầy ngày 6/2  đã làm ấm lòng bạn bè châu Á, khiến cho những thi sĩ có thừa đất để diễn. Có những bài thơ đã cất lên không chỉ một lần, có những tác giả đã nhận được sự đánh giá cao của đồng nghiệp, sự mến mộ của công chúng.
Trong lễ bế mạc Liên hoan thơ diễn ra tại Khách sạn Deawoo tối 6/2, nhà thơ Hữu Thỉnh đã nói: “Những ngày qua, mỗi nhà thơ chúng ta đã trồng một cây hòa bình, các nhà thơ châu Á – Thái Bình Dương đã cùng với các nhà thơ Việt Nam trồng nên một cây hòa bình. Chúng ta sẽ còn gặp lại nhau, ở Việt Nam hay ở một quốc gia khác, vùng lãnh thổ khác, để tiếp tục trồng những cây hòa bình bằng thơ ca và tình hữu nghị.” 
 

Chủ tịch nước Trương Tấn Sang với các nhà thơ châu Á TBD.

Chủ tịch nước Trương Tấn Sang chụp ảnh lưu niệm các nhà thơ quốc tế và Việt Nam tham dự Liên hoan Thơ châu Á – Thái Bình Dương lần thứ nhất. Ảnh.: Hữu Đố
 

Bạn bè quốc tế đánh giá cao khi Việt Nam tổ chức được một Liên hoan thơ, lại là cấp Nhà nước. Nhà thơ, GS người Nhật Goro Takano ngay từ khi xuống sân bay đã rất ngạc nhiên khi biết rằng Nhà nước đã chi tiền để tổ chức Liên hoan thơ này. Suốt những ngày diễn ra liên hoan, đã không chỉ có một nhà thơ Nga bày tỏ với báo chí sự tiếc nuối về thời Xô Viết, khi mà các Festival thơ được tổ chức thường xuyên. Và không khí thơ ca trong Ngày thơ Việt Nam đã thực sự là một lễ hội, Hà Nội không chỉ là Thủ đô và hành chính mà còn là Thủ đô của thơ ca khi mà thi sĩ khắp các vùng miền hội tụ về đây để tôn vinh cái đẹp. Thế nhưng năm nay, cùng với Liên hoan thơ châu Á – Thái Bình Dương lần thứ nhất thì nó còn mang một ý nghĩa khác, ở một tầm cỡ cao hơn như ý kiến của nhà thơ Nga Olex Papukhin trong buổi Chủ tịch nước gặp gỡ các đại biểu dự Liên hoan chiều 5/2 tại Phủ Chủ tịch: Việt Nam đã thành Thủ đô của thơ ca châu Á.

Từ trái qua, nhà thơ Trung Quốc, 2 nhà thơ Sri Lanka (Kandiah Ganeshamoorthy mặc áo đỏ, quàng khăn đỏ đứng giữa), Việt Nam và Campuchia
 

Cũng tại buổi gặp gỡ này, nghe những ý kiến của các nhà thơ quốc tế nói về Việt Nam, về tình yêu thơ ca của nhân dân Việt Nam, về sự tạo điều kiện cho các hoạt động thơ ca, Chủ tịch nước Trương Tấn Sang giải thích: “Các bạn nói chúng tôi quan tâm tới văn học, không quan tâm sao được, chúng tôi đề cao việc tôn trọng các nhà văn nhà thơ của nước chúng tôi. Vì tác phẩm của họ trung thực phản ánh tâm hồn dân tộc, khám phá dân tộc; đây là kênh riêng để phản ánh thông tin tinh thần và chuyển tải thông điệp hòa bình và hữu nghị giữa các dân tộc kia mà…”. Dành những sự quan tâm cụ thể, thiết thực cho thơ ca và cho văn nghệ sĩ, người đứng đầu Nhà nước Việt Nam cũng nói với các nhà thơ quốc tế, “các bạn đã xông đất Việt Nam và hy vọng tình hữu nghị giữa các quốc gia châu Á Thái Bình Dương mà Việt Nam dầy công xây đắp, nay các bạn cùng chung sức bồi đắp sẽ mãi mãi bền vừng.”
 

Chủ tịch Hội Nhà văn VN chụp ảnh lưu niệm với đoàn nhà văn Nga.

Các đại biểu… nhảy đồng trước giờ chia tay
Sảnh chính khách sạn Deawoo trong buổi tối 6/2 dìu dặt tiếng đàn piano, thảm đỏ trải dài đón bước chân thi sĩ vào đến phòng tiệc lớn. Buổi lễ bế mạc Ngày thơ Việt Nam lần thứ 10 và Liên hoan thơ châu Á – Thái Bình Dương lần thứ nhất chưa bắt đầu nhưng những ánh mắt đại biểu đã nhuốm màu bịn rịn. Tại Việt Nam, chưa bao giờ có một sự kiện thơ ca lớn  như thế, chưa bao giờ thơ ca được tôn vinh, trân trọng đến thế.

Nâng ly mừng thành công của Liên hoan

Có những đại biểu suốt những ngày diễn ra Liên hoan dường như chưa có cơ hội xuất hiện, chưa nói một lời trước toàn thể đồng nghiệp như Kandiah GanesHamoorthy của Sri Lanka thì đến giờ chia tay anh bỗng như sực tỉnh, GanesHamoorthy nổi bật với chiếc áo màu cam, cổ quàng chiếc khăn đỏ được phát tại Ngày thơ ở Văn Miếu ôm chầm lấy Proeung Pranit của Campuchia nhảy múa, nói những lời tạm biệt khiến những đồng nghiệp đến từ hai quốc gia này cũng nhập cuộc vui cùng với họ trước phút chia tay. Nhóm các nhà thơ Sri Lanka và các nhà thơ Campuchia đã nắm chặt những bàn tay cùng đưa lên cao hò reo và ôm chặt lấy nhau rất nhiều lần suốt bữa tiệc chiêu đãi.
 

Các đại biểu Việt Nam cầm ly đi chia tay khách quốc tế.
 

 

Nhà thơ Nguyễn Quang Thiều và nhà thơ Phan Hoàng nâng li cùng bạn
 

Dường như chẳng ai chú tâm lắm đến việc ăn uống, khách từ các bàn đều đứng lên đi lại chúc nhau, tranh thủ tặng sách, trao cho nhau những dòng email, những số điện thoại, và những tên miền của những trang web, những món quà lưu niệm. Nhà văn Võ Thị Xuân Hà cầm ly rượu đi gặp dịch giả Điền Tiểu Hoa của Trung Quốc là người đã kết nối các dịch giả Trung Quốc để chuẩn bị in tác phẩm của chị (dịch ra tiếng Trung) chào tạm biệt, khi trở lại bàn, trên cổ chị có một chiếc vòng vàng mặt ngọc rất đẹp, chị khoe, “Điền Tiểu Hoa tặng đấy”.
 

Nhà thơ, dịch giả Điền Tiểu Hoa của Trung Quốc và nhà văn Võ Thị Xuân Hà của Việt Nam.

Hai nữ nhà thơ Ấn Độ Mamatha Giriraj Sagar và Sukrita Kumar dường như lột bỏ hẳn cái sự trầm mặc vốn có, họ sôi nổi hát những bài ca như muốn truyền lửa cho người khác. Từng đoàn đại biểu các quốc gia bước lên sân khấu, phát biểu cảm tưởng, nói lời chia tay và góp vui văn nghệ, đoàn nhà thơ Nga, đoàn các nhà thơ Trung Quốc, đoàn các nhà thơ Ấn Độ.

Hai nữ nhà thơ Ấn Độ 'phiêu' trong đêm chia tay cùng vị khách mời là NSND Chu Thúy Quỳnh.

Đoàn các nhà thơ Nhật Bản nổi bật với những gương mặt sáng giá, từ nhà thơ GS Goro Takano đến nhà thơ PGS Mariko Nagai, nhà thơ Holly Thompson, nhà thơ Banya Natsushi…

Đoàn các nhà thơ Nhật Bản hát bài hát chia tay.

tất cả đều toát lên vẻ trẻ trung năng động, họ cùng nhau hát một bài hát do anh Goro Takano bắt nhịp vẻ tự tin và tràn đầy sức sống. Nữ nhà thơ Israel Sabina Messeg đã để lại ấn tượng với bạn bè châu Á bởi những cử chỉ đơn giản, tự tin mà thân thiện, chị luôn là người nổi bật giữa đám đông không phải vì xinh đẹp. Nhà thơ New Zealand Sue Wootton liên tục lắc lư theo tiếng nhạc.

Nhà thơ New Zeland Sue Wootton đứng tại bàn của mình theo dõi các hoạt động trên sân khấu.
 

Nhà thơ đến từ Đài Loan Wu Rong Fu luôn là người vui nhộn, từ hôm đến Việt Nam ông luôn kè kè chiếc máy ảnh và nhờ những người khác chụp giúp cho mình nhưng trong buổi chia tay Wu Rong Fu đã bỏ qua cả thú vui chụp ảnh để hòa mình vào bạn bè, vào không gian bằng hữu đã tức thời làm những vẫn thơ về Vịnh Hạ Long và trình bày tại liên hoan, trong đêm chia tay Wu Rong Fu tiếp tục hát thơ với những động tác ngộ nghĩnh trên sân khấu.
 

Các nhà thơ của Ban Nhà văn trẻ VN với 2 gương mặt Hữu Việt và Nguyễn Phan Quế Mai (bìa phải) trong vai trò MC và dịch thuật.

 

Nhà thơ Chủ tịch Hội Nhà văn Lào, chị Phiulavanh Luang Vanna duyên dáng trong bộ váy dân tộc tay cầm nến đưa qua đưa lại. Mỗi người đều muốn chứng tỏ một điều gì đó thể hiện sự hiện diện của mình trong buổi lễ.
Cho đến phần biểu diễn của tiết mục hầu đồng “Cô đôi Thượng Ngàn” thì cả khán phòng dường như vỡ òa. Các diễn viên tràn xuống phía khán giả, các nhà thơ nắm tay nhau chan hòa nhảy trong tiếng nhạc nhảy đồng với ngọn nến bập bùng trên tay. Dường như tất cả đều mang tâm trạng thăng hoa của những kẻ nhập đồng. Không còn khoảng cách, tất cả chỉ còn một thứ ngôn ngữ chung đó là thơ ca.  Liền sau đó là những lời quan họ tha thiết “người ơi người ở đừng về” trong phút giã bạn đầy lưu luyến...

Nhà thơ Hữu Thỉnh và nữ nhà thơ Ấn Độ Surita Kumar xem bài báo viết về Liên hoan.


Nhà thơ Đỗ Hàn, người làm công tác tổ chức các buổi khai mạc, hội thảo cũng như buổi bế mạc Liên hoan.







Các nhà thơ hòa cùng màn nhảy đồng 'Cô Ba Thượng Ngàn', đến lúc này Sue Wootton không còn đứng yên được nữa, chị cũng nhập cuộc.



Nhà thơ Masimbula MP của Sri Lanka tranh thủ tặng sách và trao đổi với nhà thơ Ấn Độ.




Nữ nhà thơ Anna Retteyum và nhà thơ Nguyễn Thị Hồng Ngát của Việt Nam.

 

Nguyễn Xuân Thuỷ thực hiện