|
Khi tết Canh Dần đến với mọi nhà thì Hội nghị Quốc tế giới thiệu văn học VN lần thứ hai đã bế mạc được một tháng. Nhưng dư âm của nó vẫn còn mãi trong đời sống văn học nước nhà với bao ấn tượng và tình cảm tốt đẹp.
Đó là Hội nghị khởi đầu cho những hoạt động văn học lớn năm 2010, một sự kiện mang tầm quốc tế khi đã thu hút hơn 150 nhà văn, nhà thơ, dịch giả gắn bó với văn học VN đến từ 32 quốc gia.
Cùng với bạn bè quốc tế còn hơn 300 nhà văn nhà thơ, dịch giả nhiều thế hệ, đại diện nhiều NXB, sinh viên nước ngoài đang theo học tiếng Việt ở các trường Đại học khắp các vùng miền của Tổ quốc về dự.
Văn học đã trở thành một sứ giả thiện chí của hòa bình và hữu nghị giữa các dân tộc.
Đó là cánh cửa mở ra thế giới với văn học Việt Nam.
Hội nghị đã vinh dự được đón đồng chí Tô Huy Rứa - Ủy viên BCT - Trưởng ban tuyên giáo TW, đồng chí Nguyễn Thiện Nhân, Ủy viên TW Đảng, Phó thủ tướng Chính phủ, đồng chí Phùng Hữu Phú, Ủy viên TW Đảng, Phó trưởng ban Thường trực Ban tuyên giáo TW, Trưởng ban chỉ đạo hội nghị.
Đó là minh chứng cho sự quan tâm rất lớn của Đảng và Nhà nước đối với nền văn học nước nhà.
Sức hấp dẫn và tính hiệu quả của Hội nghị đã khiến nhiều nhà văn, nhà nghiên cứu, NXB nước ngoài tự bỏ tiền túi ra để đến VN, dù đây đang là dịp đón năm mới của các nước.
 Tầm quan trọng của Hội nghị đã khiến ông chủ tịch Hội hữu nghị Việt Nam ở Đức bỏ một chuyến công tác đặc biệt để đến Hà Nội. Ông Giám đốc một NXB ở Thụy Sĩ thì thẳng thắn bày tỏ quan điểm “Tôi đến đây với sự quan tâm tìm nguồn tài trợ và những gương mặt mới”.
Trong diễn văn khai mạc Hội nghị, nhà thơ Hữu Thỉnh, Chủ tịch Hội Nhà văn VN, Trưởng ban tổ chức Hội nghị đã nói:
“Một trong những kinh nghiệm sống quý báu nhất của VN là từ rất sớm đã coi sự giao lưu với thế giới là một nhân tố của sự phát triển...
Giao lưu văn hoá cũng là một phép ứng xử, và được xem là loại ứng xử tao nhã nhất, thánh thiện nhất vì nó không lấy căn cứ nước lớn hay nước nhỏ, thu nhập GDP cao hay thấp mà chính là sự đối thoại giá trị của các nền văn minh tinh thần... Ứng xử văn hoá ở VN được xem là vấn đề của đạo đức.
Giao lưu văn hoá, nhất là văn học, có một ý nghĩa sâu sắc mà không một thứ giao lưu nào thay thế được. Nhiều dân tộc trên thế giới có cảm tình nồng hậu với nhân dân VN vì cuộc chiến đấu lâu dài, quả cảm để giành độc lập, tự do. Nhưng để hiểu được tâm hồn dân tộc VN, tính cách dân tộc VN, lòng nhân ái, độ lượng và thế giới tinh thần độc đáo của VN, chắc chắn họ phải tìm đến văn học, tấm gương soi chiếu con người, đất nước, soi chiếu hệ giá trị người Việt, và rất nhiều khi, nó là lương tâm và phẩm giá của dân tộc chúng tôi”.
Hầu như mỗi NXB, tổ chức đến Hội nghị lần này đều có sẵn một danh sách các nhà văn, nhà thơ mà họ mong muốn được gặp, cùng những tác phẩm mà họ sẽ đề nghị được xuất bản.
Sau ba ngày hội thảo, sáng 8.1 đã có 10 tổ chức ,NXB ký kết với Hội Nhà văn về việc dịch và xuất bản tác phẩm của các nhà văn VN.Và cho đến tận ngày 18.1,nghĩa là sau khi hội nghị đã bế mạc hơn một tuần vẫn còn lễ ký kết giữa Hội Nhà văn VN với Ban Đối ngoai Hội các nhà văn nước Nga.
Tiểu thuyết Cánh đồng bất tận của nhà văn Nguyễn Ngọc Tư không chỉ có tiếng vang trong nước mà còn được nhiều NXB biết đến. Trong dịp này, một hợp đồng dịch tiểu thuyết trên và một tập truyện ngắn của chị với một NXB ở Thụy Điển đã hoàn tất.
Các cuộc hội thảo cũng đã mang tới cho người nghe nhiều luồng gió mới lẫn những thú vị về đời sống sáng tác.
Bên lề các cuộc hội thảo, tham quan, ký kết nhiều dịch giả, nhiều NXB đã chủ động tìm đến các nhà văn, nhà thơ mà họ đã nghe tên từ trước để trò chuyện và bàn bạc kế hoạch xuất bản các sáng tác của họ ra nước ngoài. Nhà thơ Lâm Thị Mỹ Dạ là một trong số đó.
Chị Nguyễn Phan Quế Mai, người phiên dịch tại Hội nghị cho biết, một số NXB ở Đức, Mỹ, Úc đã nhờ chị lựa chọn các tác phẩm có chất lượng của văn học VN để giới thiệu với bạn đọc nước ngoài.
Hiệu quả của Hội nghị rõ ràng đã bước đầu được khẳng định. Thành công của Hội nghị cũng còn được khẳng định qua ý kiến của chính những người đến từ các nền văn hóa khác nhau. Bà Lady Borton (Mỹ) người đã dịch nhiều tác phẩm của Hồ Chí Minh, Võ Nguyên Giáp nói: “Văn học VN chưa được giới thiệu nhiều trên thế giới, không phải vì chưa hay, nếu so với nhiều nước khác... Hội nghị này chính là cánh cửa để các NXB, các nhà văn thế giới biết nhiều hơn đến những giá trị lớn lao của văn học Việt và văn hóa Việt”.
Được mời sang dự Hội nghị, ông Oleg Bavykin, Trưởng ban đối ngoại Hội các nhà văn nước Nga rất vui vì được gặp lại những người bạn cũ. Theo ông, đây là một hội nghị được tổ chức ở quy mô quốc tế lớn. Với quyết tâm quảng bá văn học VN ra nước ngoài, Ban lãnh đạo Hội Nhà văn VN đứng đầu là chủ tịch Hữu Thỉnh đã làm hết sức mình để chuẩn bị và tiến hành một chương trình Hội nghị quy mô, với số đại biểu quốc tế đông đảo, thể hiện tinh thần trọng thị với các dịch giả nước ngoài, kể cả với những người vì điều kiện không thể đến Hà Nội lần này để tham gia hội nghị.
Vừa leo từng bậc đá lên Yên Tử, Bavykin vừa sôi nổi nói: “Đây là một hội nghị rất quan trọng, rất cần thiết và cũng rất có ích. Không chỉ cho Việt Nam mà cả cho Nga và Mỹ.
Các thế hệ tương lai của Việt Nam và Nga, nếu không làm văn học, không quan tâm đến văn học mà chỉ làm thương mại thì sẽ là một mất mát lớn”.
Giáo sư Catherine Cole, Trưởng ban viết văn và giao tiếp Trường truyền thông và giao tiếp Australia - lại thâm trầm: “Hội nghị đã cho tôi may mắn được gặp gỡ và tiếp xúc với các tác giả VN, cùng với họ trao đổi về tác phẩm, cùng những dự định sáng tác trong tương lai. Hội nghị đã làm cho mọi người quan tâm đến văn học VN và tạo điều kiện cho các nhà văn VN tiếp xúc và giới thiệu ra nước ngoài. Hội nghị này đã nâng cao uy tín của Hội Nhà văn VN, rất hấp dẫn với bạn bè thế giới, mở ra hướng sáng tác, đối thoại với bên ngoài”.
Nhà văn Nguyễn Bá Chung (Mỹ), người có công lớn trong việc phá bỏ cấm vận văn học VN ở Mỹ tâm sự: “Chúng ta cần tìm hiểu, làm cách nào để tác phẩm của các nhà văn VN được biết đến nhiều hơn ở các nước? Rào cản ngôn ngữ chỉ là kỹ thuật, mà vấn đề lớn nhất là văn hóa, bên cạnh đó, còn đòi hỏi phải đủ rung cảm để truyền được cho người đọc... Để các tác phẩm được biết đến ở nước ngoài, yếu tố cơ bản phải là có tác phẩm giá trị, rung động được người khác, còn chiến lược phát triển chỉ là một phần. Phải tạo môi trường cho các tác giả có được những tác phẩm giá trị”.
Nhà thơ Giang Nam, thi sĩ nổi tiếng với bài Quê hương, từ Phú Yên ra dù có vẻ mệt mỏi vì đường xa và họp hành liên tục vẫn rất hào hứng nói về Hội nghị ngay trên sân chùa Hoa Yên: “Vì sao VN đã đánh thắng bao kẻ thù xâm lược hùng mạnh trong lịch sử vẫn tha thiết mong muốn hòa bình,quí trọng tình hữu nghị với các nước, các dân tộc khác? Vì sao nước VN đổi mới đã đứng vững trước thử thách trong tình hình suy thoái kinh tế toàn cầu hiện nay? Mọi sự giải thích, dù khoa học đến mấy cũng chưa đủ nếu không có yếu tố Con người, yếu tố Văn học đi kèm”.
Đỗ Quyên, nhà thơ, nhà phê bình văn học người Việt ở Canada: “Hội nghị này, với tôi, có 3 ý nghĩa: Đặc biệt, Tầm vóc và Văn chương...
 Chúng ta đã chủ động tìm các con đường khả dĩ để văn học VN lan toả ra ngoài mảnh đất hình chữ S”.
“Văn học VN đã ít nhiều xuất hiện trước độc giả thế giới bằng văn học chiến tranh, nay nó đã và đang đủ cơ hội để trình diễn bộ mặt văn học thời bình của mình”.
Anh Nguyễn Tiến Lộc, Chủ nhiệm Tạp chí Người Việt hải ngoại (Canada) lại rất ngắn gọn: Tôi choáng ngợp vì qui mô của Hội nghị. Hội nghị là sự tương giao giữa các nhà văn quốc tế”...
Năm ngày Hội nghị đã trôi qua như một giấc mơ. Nhà thơ Nguyễn Huy Hoàng(Liên bang Nga) dành hẳn một bài gần 800 chữ với tựa đề “Năm ngày nhìn lại” gửi cho trang Web Tạp chí Nhà văn. Anh kể về sự háo hức cùng những ấn tượng về VN mà các vị khách nước ngoài đã có được.
Với vị khách Thụy Điển điều đáng nhớ nhất là sự náo động, tùy nghi nhất thế giới của giao thông Hà Nội. Các vị khác bày tỏ sự thỏa mãn, khoái khẩu với món ăn VN... và tất cả đều bất ngờ và khâm phục đến cao độ sự thịnh tình của Hội Nhà văn của các bạn bè đồng nghiệp VN.
Ai cũng vui và thoải mái hết cỡ vì ra vào khách sạn không phải trình thẻ, buổi tối đi đâu mặc thích, ra đường không bị hỏi hộ chiếu, tự do muôn phần.
Ngoài các bữa cơm thường, còn có ba bữa hoành tráng bằng kinh phí Nhà nước, có chương trình ca múa như ở nhà hát, làm cho các vị lần đầu sang ta sướng mê tơi. Ông khách Nga bạn tôi bảo, nhà văn VN sướng thật! Tôi cũng gật đầu sướng thật!
Trong đêm chiêu đãi tại Khách sạn Tây hồ,bắt đầu buổi tiệc, ông Hữu Thỉnh chẳng biết chuẩn bị từ lúc nào, mang hai cốc rượu vang đến chúc mừng Bavykin nhân ngày lễ giáng sinh Nga làm cho nhà văn đối ngoại này xúc động đến chảy nước mắt, bởi vì ở Nga, người ta đón giáng sinh to không kém đón năm mói.
Còn với nhà văn - dịch giả Mông Cổ Sonomish Dashtsevel Chủ tịch Hội hữu nghị Mông Cổ - Việt Nam lại là những ngày đáng nhớ rất đặc biệt với cả trái tim mình. Xong việc ở Hà Nội thì ông bị mệt và vào viện được chẩn đoán hẹp động mạch vành, ông phải nằm lại để mổ tim. Ở đó hàng ngày ông đều được các nhà văn và cán bộ Hội đến thăm hỏi và giúp đỡ.
Rời Hà Nội, các nhà văn được bố trí hai ngày thưởng ngoạn Hạ Long, Yên Tử, tham gia đêm thơ quốc tế tại Tuần Châu và thăm Phủ Thành Chương. Nó ấn tượng đến mức một nhà văn ấn Độ vốn ít lời cũng phải thốt lên “Chẳng khác gì cổ tích”...
Năm ngày Hội nghị đã qua nhưng rồi đây theo chân các bạn bè quốc tế sức lan toả của nó sẽ còn lâu dài và rộng lớn hơn nữa.
Và cùng với mùa xuân một chương trình sau Hội nghị đã lại được bắt đầu.
T . H
| 
![[ Print this page ]](images/img_icon/print1.gif "Hội nhà văn việt nam, văn học, văn hóa"){kind=icon}
In bài
![[ Top page ]](images/img_icon/toppage.gif){kind=icon}
